Hoe bescherm je je tegen blauw licht?

Deel dit artikel

We worden steeds meer blootgesteld aan kunstlicht. We weten vandaag dat een van de componenten ervan, blauw licht, een schadelijke invloed heeft op ons lichaam. Gelukkig bestaan er een paar trucjes om je ertegen te beschermen:

  • Schakel een uur voor je gaat slapen al je apparaten uit. Draai je wekker van je weg en kijk ‘s nachts niet op je gsm.
  • Geef de voorkeur aan lampen met een warme kleurtemperatuur.
  • Gebruik een aangepaste bril of filters die speciaal ontworpen zijn om blauw licht te filteren.
  • Zorg voor aangepaste instellingen op je apparaten: verlaag de helderheid, activeer de nachtmodus, gebruik bepaalde apps, software…

Wat is blauw licht?

We vinden het in beperkte mate in het licht dat door de zon wordt uitgestraald, maar het is des te meer aanwezig in het licht dat geproduceerd wordt door LED-verlichting. De natuurlijke versie heeft een positief effect op onze gezondheid. Zo helpt het ons bijvoorbeeld om onze slaap te regelen, verhoogt het onze waakzaamheid en is het noodzakelijk voor ons welzijn.

In dit blauw licht zit er echter ook een kleine hoeveelheid blauwviolet licht dat heel wat minder gunstig is. Het is net dat licht dat een probleem vormt bij artificieel licht(smartphones, computer, televisie, spaarlampen…). En jammer genoeg worden we steeds meer aan dit licht blootgesteld, zowel thuis als op het werk.

Nous sommes exposés à de la lumière bleue lorsque nous sommes face à un éclairage LED.

Waarom is blauw licht gevaarlijk?

Ons bioritme is deels gebaseerd op licht. Wanneer het donker is, komt er een hormoon (melatonine) vrij in ons lichaam waardoor we kunnen slapen. Omgekeerd, wanneer onze ogen licht waarnemen, helpen de vrijgekomen hormonen ons om wakker te worden. Voortdurende blootstelling aan blauw licht zorgt er dus voor dat onze hele cyclus in de war wordt gestuurd. En zelfs als we dan toch inslapen, is onze slaap van minder goede kwaliteit.

Blauwviolette stralen worden niet volledig door de lens gefilterd en bereiken het netvlies.

Bepaalde effecten kan je al vanaf 2 uur blootstelling voelen: vermoeidheid van de ogen, concentratieproblemen, hoofdpijn… Bij langdurige blootstelling stapelen de effecten zich op en kunnen er ernstigere gevolgen optreden: LMD, stemmingswisselingen, depressie… Bovendien is blauw licht schadelijk voor het netvlies en de lens. Zo zou het veroudering of de vorming van cataract in de hand werken.

Als dit licht al een risico inhoudt voor volwassenen, dan is dit zeker het geval voor baby’s, kinderen en jongeren. Hun ogen zijn nog kwetsbaarder omdat ze nog niet even goed in staat zijn om licht te filteren als volwassenen. Bovendien verstoort blauw licht ook hun slaap, wat cruciaal is voor hun ontwikkeling. Onder volwassenen moeten vooral mensen die langdurig worden blootgesteld of die aan netvliesveroudering lijden, bijzonder voorzichtig zijn.

Hoe bescherm je je tegen blauw licht?

Er zijn verschillende manieren om de impact van blauw licht op ons lichaam te verkleinen. Hierbij enkele tips die je daarbij kunnen helpen:

  • Schakel al je apparaten min. een uur voor je gaat slapen uit. Leg je gsm op een afstand en richt je wekker niet naar je toe. Lees je graag voor je gaat slapen? Geef de voorkeur aan een boek of een e-reader en vergeet de tablet.
  • Verlaag de helderheid beetje bij beetje. Dankzij dimbare lampen of lampenkappen en door de helderheid van al je apparaten te verlagen, bereid je je lichaam geleidelijk aan voor op het inslapen. En als een buitenlamp in de richting van je raam schijnt, sluit dan de gordijnen.
  • Hou afstand van je televisie of computer, zit niet te dicht bij het scherm.
  • Kies voor lampen met een warme kleurtemperatuur. Ze stralen minder blauw licht uit dan lampen met een koude kleurtemperatuur. Als je een gloeilamp koopt, bekijk dan het aantal kelvin: de ideale kleurtemperatuur ligt tussen de 2700 en 3300 kelvin.
De kleurtemperatuur varieert naargelang het aantal kelvin

Naast deze tips zijn er tal van accessoires of software/applicaties waarmee je blauw licht kan wegfilteren:  

  • Er bestaan applicaties (Twilight, Blauw Licht Filter – Nachtmodus, Dimly, Darker…), software (CareUEyes, f.lux, Sunset Screen…) en instellingen (nachtverlichting in Windows, blauwlichtfilter op smartphones) op je apparaten (smartphone, computer, televisie, tablet…) die je toelaten om blauw licht te filteren of te verminderen, en soms zelfs om de kleurtemperatuur te wijzigen.
  • Er zijn ook filters tegen blauw licht verkrijgbaar. Ze zijn zelfklevend en je kleeft ze rechtstreeks op al je schermen (televisie, computer, tablet…). En je vangt meteen twee vliegen in een klap, want de filter beschermt ook tegen krassen!
  • Brillen met een filter tegen blauw licht zijn ontworpen om blootstelling aan blauw licht tegen te gaan. Ze verlichten de ogen op korte termijn en beschermen ze op lange termijn. Hun effectiviteit is echter nog niet helemaal bewezen.
Anti-blauwlichtbrillen beschermen je ogen door het blauwe licht te filteren

Schermen nodig om te kunnen slapen? Pas je gewoontes aan!

Ben je het gewoon om in slaap te vallen voor de televisie of hou je je voor het slapen nog een tijdje met je smartphone bezig omdat je je nog niet moe genoeg voelt? Onderstaande tips kunnen nuttig zijn voor jou:

  • Sport buiten en in daglicht. Dat zal je helpen om sneller in slaap te vallen en zal een positief effect hebben op de kwaliteit van je slaap.
  • Als het donker is tijdens de winter of als je werkplek slecht verlicht is, aarzel dan niet om lichttherapie te volgen. Bepaalde apparaten kunnen het type licht reproduceren dat je nodig hebt om je goed te voelen en je slaapcyclus te regelen. Het is belangrijk om tijdens de dag zoveel mogelijk licht bij te tanken.
  • Zorg voor een slaapritueel (lezen, ontspanningsmoment…), kies altijd hetzelfde tijdstip om op te staan en te gaan slapen, enz.

Slechte gewoontes afleren? Waarom niet beginnen met snoozen?

Veel mensen vinden het leuk om gedurende enkele minuten terug te keren naar domenland door hun wekker te laten sluimeren. Het is nochtans geen goede manier om de dag te beginnen. Hier vind je enkele tips om van die slechte gewoonte af te raken.